BLOEIMAAND en MARIAMAAND

De maand mei wordt traditioneel de Mariamaand genoemd. Haar oorsprong heeft vooral te maken met de propaganda van de jezuïeten in Rome.

In 1724 publiceerde pater Jacolet een boekje dat ‘Mensis Marianus’ (Mariamaand) heette. Een andere jezuïet, Alfonso Muzzarelli, schreef in 1785 zijn ‘Mese di Maria, dat 150 uitgaven in verschillende talen kende. Hierin spoort hij de gelovigen niet alleen aan om over Maria te mediteren, maar ook om iedere dag van de meimaand een Marialied te zingen.

Misschien was deze maand als een tegenhanger van een antiek feest bedoeld. In de Romeinse oudheid was Flora de godin van de lente, de bloemen en planten. Het was een vruchtbaarheidsgodin, van wie het feest, de floralia, rond 1 mei uitbundig met bloemen werd gevierd, en hieruit ontstonden de latere meifeesten.

Wat Nederland betreft is een andere benaming dan Mariamaand veel ouder: de bloeimaand. Deze heeft een relatie met de Mariamaand. Sommige bloemen worden naar Maria genoemd: mariahartje, mariaklokje, mariaschoen, lievevrouwebedstro en mariadistel. Het madeliefje of meizoentje heette in de middeleeuwen ‘marienbloemkyn'.

Ook zijn veel bloemen in oude gedichten en liederen een symbool van Maria.

Zo noemt 'God groet u zuiv're bloeme’: Maria lelie reine, rooske zonder doren, violette zoet en bloemke blauw in 't koren. Dit is de blauwe korenbloem en blauw is de Mariakleur.

Ook andere Europese talen hebben voor sommige bloemen bepaalde Marianamen.

Verder zij opgemerkt dat bijbelse uitspraken zeker van invloed zijn geweest. Het hooglied zegt: 'ik ben een veldbloem en een lelie van de dalen! En Jezus Sirach spreekt van ‘de roos geplant aan de oevers van het water. Reeds middeleeuwse schrijvers hebben deze bloemen als een symbool van Maria beschouwd.

Dit alles heeft de populaire Mariadevotie van de westerse kerk gestimuleerd om de meimaand als haar maand te benoemen en te bezingen: ‘Gekomen is uw lieve mei, Maria!’

Toon Brekelmans, Kerkhistoricus

Pater Toon Brekelmans (1930-2015) was missionaris van de H. Familie. Hij is priester gewijd op 27 juli 1958, waarna hij zijn eerste H. Mis deed in de rectoraatskerk van Biezenmortel. Daarna ging hij studeren aan de Pauselijke Universiteit Gregoriana in Rome. Terug in Nederland (1965) was hij docent kerkgeschiedenis aan het Gemeenschappelijk Instituut voor Theologie te Tilburg, de Katholieke Leergangen en de priesteropleiding Bovendonk te Hoeven. Ook was hij docent catechese aan de Pedagogische Academie in Breda.